Eo biển Hormuz: Mỹ cảnh báo hủy ngừng bắn nếu Iran không mở lại lưu thông

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance tuyên bố lệnh ngừng bắn hai tuần sẽ kết thúc nếu phía Iran không thực hiện đúng cam kết mở lại tuyến đường eo biển Hormuz hiện nay.

Eo biển Hormuz và những bất đồng về các điều khoản trong thỏa thuận

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance mới đây đã đưa ra thông điệp cứng rắn gửi tới giới lãnh đạo Tehran liên quan đến tương lai của thỏa thuận ngừng bắn giữa hai quốc gia. Theo tuyên bố vào ngày 8/4, ông Vance cho rằng lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần vốn là kết quả của một quá trình đàm phán dựa trên những cam kết song phương cụ thể. Phía Washington nhấn mạnh rằng việc duy trì thỏa thuận này phụ thuộc hoàn toàn vào việc Iran phải khôi phục hoạt động lưu thông bình thường qua tuyến hàng hải quan trọng nhất khu vực.

Đại diện chính phủ Mỹ khẳng định rằng các điều khoản của thỏa thuận chỉ có giá trị khi cả hai bên cùng nghiêm túc thực hiện nghĩa vụ của mình. Theo giới quan sát, Washington đang ở trong một vị thế sẵn sàng đối thoại nhưng cũng không ngần ngại chấm dứt các cam kết nếu nhận thấy phía Iran có dấu hiệu vi phạm. Ông Vance cũng lưu ý rằng nếu Tehran không mở lại các eo biển như đã thỏa thuận, họ sẽ phải đối mặt với những hệ quả nghiêm trọng từ phía Hoa Kỳ và các đồng minh.

Mặc dù hai nước đã đạt được một thỏa thuận ngừng bắn vào ngày 7/4, nhưng các bên hiện vẫn đang tranh cãi gay gắt về nội dung cụ thể của bản đề xuất 10 điểm. Một trong những điểm mấu chốt gây chia rẽ là liệu văn bản này có bao gồm các điều khoản về việc chấm dứt các hoạt động quân sự tại Li Băng hay không. Trong khi Iran khẳng định vấn đề Li Băng nằm trong thỏa thuận, thì phía Mỹ và Israel lại đưa ra những quan điểm hoàn toàn trái ngược, tạo nên một hố ngăn lớn trong việc thực thi các cam kết.

Các phản ứng từ giới lãnh đạo Iran về tình hình tại Li Băng

Về phía Tehran, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf đã lên tiếng cáo buộc Mỹ không tuân thủ tinh thần của thỏa thuận khi để các cuộc không kích xảy ra. Ông Ghalibaf cho rằng Washington đã không có các động thái ngăn chặn hiệu quả hoạt động quân sự của Israel vào lãnh thổ Li Băng và vi phạm không phận của Iran. Đồng thời, các quan chức Iran cũng bày tỏ sự bất mãn khi quyền làm giàu uranium của quốc gia này tiếp tục bị phía Mỹ phủ nhận, coi đây là một sự vi phạm nghiêm trọng các thỏa thuận ban đầu.

Trong một diễn biến liên quan, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran thông báo đã hạn chế đáng kể hoạt động vận tải qua các tuyến đường biển trọng yếu. Dữ liệu từ hệ thống theo dõi tàu thuyền quốc tế cũng xác nhận rằng không có tàu hàng nào di chuyển qua khu vực này ngay sau khi các thông báo hạn chế được đưa ra. Một số nguồn tin cho biết các con tàu dự kiến băng qua eo biển đã buộc phải thay đổi lộ trình hoặc quay đầu trở lại do những quan ngại về an toàn và lệnh đóng cửa từ phía lực lượng kiểm soát.

Tình hình trở nên căng thẳng hơn khi các cuộc không kích tại Li Băng đã gây ra những tổn thất lớn về người, với con số ước tính lên tới hàng trăm nạn nhân. Phía Iran cho rằng việc duy trì kiểm soát tại eo biển là một phần trong chiến lược quản lý an ninh khu vực mà họ gọi là quản lý thông minh. Tehran cảnh báo rằng nếu các hoạt động quân sự chống lại các đồng minh của họ không chấm dứt, lực lượng này sẽ thực hiện các biện pháp đáp trả tương xứng để bảo vệ quyền lợi và vị thế của mình trong khu vực.

Theo: Báo Dân trí