Hàng không thế giới mất 53 tỷ USD do chiến sự tại Iran

Ngành hàng không rơi vào khủng hoảng nghiêm trọng nhất kể từ đại dịch Covid-19 khi chiến sự Trung Đông làm tê liệt các sân bay trung chuyển quốc tế.

Thiệt hại kinh tế và gián đoạn vận hành

Khoảng 20 hãng hàng không niêm yết lớn nhất thế giới đã ghi nhận mức sụt giảm tổng cộng 53 tỷ USD giá trị vốn hóa kể từ khi xung đột giữa Mỹ – Israel và Iran bùng phát vào cuối tháng Hai. Đây được đánh giá là giai đoạn khó khăn nhất đối với ngành vận tải hàng không toàn cầu kể từ sau đại dịch Covid-19,. Sự sụt giảm mạnh mẽ này phản ánh tâm lý lo ngại và bất an của các nhà đầu tư trước những biến động địa chính trị khó lường tại khu vực Trung Đông.

Tình hình chiến sự đã trực tiếp làm gián đoạn hoạt động tại các sân bay trung chuyển nhộn nhịp nhất khu vực Vùng Vịnh, vốn là những mắt xích quan trọng trong bản đồ bay quốc tế. Nhiều hãng hàng không buộc phải tạm dừng hoặc thu hẹp đáng kể quy mô hoạt động thương mại do những hạn chế về không phận và rủi ro an ninh ngày càng tăng cao. Việc các trung tâm logistics hàng đầu bị tê liệt đã gây ra những hệ lụy dây chuyền, làm xáo trộn khả năng vận hành bình thường của toàn ngành hàng không.

Khi xung đột bước sang tuần thứ tư, các hãng bay phải liên tục thay đổi lộ trình, cắt giảm tần suất hoặc đình chỉ hoàn toàn nhiều đường bay quan trọng. Những xáo trộn này không chỉ giới hạn ở Trung Đông mà còn lan rộng sang các tuyến bay đường dài kết nối châu Âu, châu Á và châu Phi, làm tăng đáng kể thời gian di chuyển và chi phí. Giới lãnh đạo ngành cảnh báo rằng tình trạng hiện tại đang tạo ra những cú sốc địa chính trị tương tự như các cuộc khủng hoảng lớn từng làm tê liệt mạng lưới bay toàn cầu trước đây.

Áp lực chi phí và rủi ro nguồn cung

Nguyên nhân cốt lõi khiến các hãng hàng không rơi vào thế khó là sự tăng vọt của giá nhiên liệu, vốn chiếm tới một phần ba tổng chi phí vận hành. Kể từ khi chiến sự nổ ra, giá nhiên liệu máy bay đã tăng gấp đôi, gây áp lực cực lớn lên biên lợi nhuận của hầu hết các doanh nghiệp trong ngành. Dù một số đơn vị đã thực hiện các biện pháp phòng ngừa rủi ro tài chính, mức tăng quá nhanh và mạnh vẫn khiến họ khó có thể bù đắp được các khoản thâm hụt ngân sách phát sinh.

Nhằm duy trì hoạt động và bảo vệ lợi nhuận, giá vé máy bay trên toàn thế giới nhiều khả năng sẽ sớm thiết lập mặt bằng giá mới cao hơn. Giám đốc điều hành easyJet nhận định rằng mức độ biến động hiện tại thậm chí còn khốc liệt hơn so với giai đoạn xảy ra xung đột tại Ukraine vào năm 2022. Điều này dẫn đến những lo ngại về việc nhu cầu đi lại của hành khách sẽ suy giảm đáng kể, đặc biệt là ở những phân khúc khách hàng nhạy cảm về giá sau một thời gian ngắn phục hồi.

Bên cạnh vấn đề chi phí, nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu do gián đoạn chuỗi cung ứng dầu mỏ toàn cầu cũng là một mối đe dọa hiện hữu đối với các hãng bay. Tập đoàn Air France-KLM cho biết đã chuẩn bị các kế hoạch dự phòng nghiêm ngặt, bao gồm cả việc cắt giảm chuyến bay tới các khu vực như châu Á nếu tình hình không được cải thiện. Ngoài ra, áp lực cũng đè nặng lên mảng vận tải hàng hóa khi hàng loạt lô hàng từ đường biển chuyển sang đường hàng không, gây nên tình trạng tắc nghẽn logistics tại các cảng hàng không lớn.

Theo: Báo Dân trí