Mỹ bắt tàu dầu Marinera trên Bắc Đại Tây Dương

Mỹ bắt tàu dầu Marinera treo cờ Nga trên Bắc Đại Tây Dương sau nhiều tuần bám đuổi, làm dấy lên tranh cãi pháp lý.

Mỹ bắt tàu dầu sau nhiều tuần truy đuổi

Giới chức Mỹ cho biết cuộc truy đuổi trên Bắc Đại Tây Dương đã kết thúc vào sáng 7/1, khi lực lượng tuần duyên cùng các đơn vị đặc nhiệm nước này triển khai lệnh bắt giữ do tòa án ban hành, tiến hành khống chế tàu dầu Marinera. Hoạt động diễn ra sau nhiều tuần theo dõi liên tục trên biển, với sự phối hợp của Không quân Hoàng gia Anh và một tàu quân sự Anh.

Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey xác nhận London đã hỗ trợ chiến dịch và nhấn mạnh đây là một phần trong “nỗ lực toàn cầu nhằm trấn áp các hành vi vi phạm lệnh trừng phạt quốc tế”. Hình ảnh do truyền thông công bố cho thấy tàu Marinera bị giám sát chặt chẽ từ xa trước khi bị tiếp cận. Theo giới chức Mỹ, việc bắt giữ được thực hiện trong điều kiện an ninh cao, nhằm tránh nguy cơ leo thang căng thẳng trên biển.

Cáo buộc vi phạm lệnh trừng phạt

Tàu Marinera trước đây mang tên Bella-1. Trong thời gian bị truy đuổi, thủy thủ đoàn đã sơn quốc kỳ Nga lên thân tàu và tuyên bố con tàu hoạt động dưới sự bảo hộ của Nga. Không lâu sau, tàu này xuất hiện trong cơ sở dữ liệu đăng ký chính thức của Nga với tên gọi mới là Marinera. Truyền thông Mỹ cho biết Moskva từng gửi công hàm yêu cầu Washington chấm dứt việc theo đuổi con tàu.

Mỹ bắt tàu dầu Marinera trên Bắc Đại Tây Dương
Tàu tuần duyên Mỹ bám theo tàu dầu của Nga trong ảnh công bố ngày 6/1. (Ảnh: Chụp màn hình/VnExpress)

Theo phía Mỹ, Marinera được cho là thuộc “đội tàu bóng đêm” mà Nga vận hành, chuyên vận chuyển dầu giữa các quốc gia bị phương Tây trừng phạt. Washington đã đưa con tàu này vào danh sách trừng phạt từ năm 2024, với cáo buộc vận chuyển dầu của Iran cho những tổ chức bị Mỹ coi là khủng bố.

Tháng 12/2025, Marinera từng di chuyển tới vùng biển Venezuela nhưng không cập cảng. Dù không chở hàng, lực lượng tuần duyên Mỹ ngày 20/12/2025 vẫn tìm cách tiếp cận để kiểm tra, song thủy thủ đoàn đã từ chối tuân thủ yêu cầu. Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Pam Bondi cho rằng thủy thủ đoàn đã “nỗ lực điên cuồng” nhằm né tránh và không chấp hành mệnh lệnh của lực lượng chấp pháp, do đó phải đối mặt với các cáo buộc hình sự.

Phản ứng quốc tế và tranh cãi pháp lý

Bộ Giao thông Vận tải Nga lên án mạnh mẽ vụ việc, cho rằng lực lượng hải quân Mỹ đã đổ bộ lên tàu tại vùng biển quốc tế, nằm ngoài lãnh hải của bất kỳ quốc gia nào. Moskva khẳng định không quốc gia nào có quyền sử dụng vũ lực đối với tàu đã được đăng ký hợp lệ theo quyền tài phán của quốc gia khác, đồng thời bày tỏ quan ngại về nguy cơ vi phạm luật pháp quốc tế.

Phía Mỹ bác bỏ lập luận này. Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết Washington không công nhận Marinera là tàu Nga, cho rằng con tàu thuộc “đội tàu bóng đêm của Venezuela” và bị coi là không thuộc quốc gia nào. Phó tổng thống JD Vance cũng nhấn mạnh rằng Marinera chỉ “giả vờ là tàu Nga” nhằm trốn tránh các cơ chế trừng phạt.

Vụ việc diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump cuối năm ngoái đã công bố lệnh phong tỏa các tàu chở dầu bị trừng phạt đi và đến từ Venezuela. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tái khẳng định lệnh phong tỏa này vẫn có hiệu lực trên toàn cầu. Cùng ngày 7/1, tuần duyên Mỹ cũng thông báo chặn giữ thêm một tàu khác chở dầu Venezuela, cho thấy Washington đang tăng cường thực thi các biện pháp trừng phạt trên biển.

Theo: VnExpress