NGHĨA MAI — Anh Phan Đức Thiện, cựu phiên dịch tiếng Trung, rời Khu kinh tế Vũng Áng cuối năm 2016 để về làng Mai Liên, xã Nghĩa Mai, Nghệ An, cải tạo vùng đất đỏ bazan thành khu vườn cây ăn quả đa dạng với nhiều giống lạ từ miền Nam.
- Động đất 7,1 độ ở Kumamoto: 28 người chết, hơn 10.000 người sơ tán
- Gành Đá Đĩa: hàng nghìn trụ đá lục giác hơn 2 triệu năm tuổi
- Hai anh em ruột tử vong do điện giật khi thả diều ở bãi biển về
Anh Thiện sinh năm 1985, tốt nghiệp ngành Việt Nam học tại Trường Đại học Đà Lạt, có 7 năm làm phiên dịch tiếng Trung ở nhiều nơi. Gần nhất, anh làm tại một doanh nghiệp ở Khu kinh tế Vũng Áng, Hà Tĩnh trước khi quyết định về quê.
Thay vì chọn một loại cây trồng tập trung, anh Thiện chọn mô hình vườn hỗn hợp: bố trí cây theo chiều cao, nhu cầu ánh sáng và đặc điểm sinh trưởng của từng loại. Cách làm này giúp tận dụng diện tích, giảm rủi ro khi phụ thuộc vào một loại nông sản duy nhất.
Sung Mỹ là giống anh dành nhiều công tìm hiểu nhất. Anh trồng thử số lượng vừa phải, vừa theo dõi vừa điều chỉnh lượng nước tưới, chế độ dinh dưỡng và cách cắt tỉa qua nhiều tháng.
Những cây sung Mỹ đầu tiên bén rễ, phân cành ổn định và bắt đầu cho quả trên vùng đất đỏ bazan. Quả chín mềm, vị ngọt, khác biệt so với giống sung bản địa — đó là điều anh Thiện không chắc chắn ngay từ đầu.
Anh tiếp tục đưa thêm nhãn tím từ Sóc Trăng, vú sữa hoàng kim và chôm chôm về thử nghiệm. Chôm chôm là giống anh không kỳ vọng nhiều, nhưng cây xanh tốt, ra hoa và đậu quả tốt hơn dự đoán.
Anh Thiện cho biết sung Mỹ có thể trồng xen trong vườn nhưng cần đất thông thoáng, độ ẩm ổn định và kiểm tra sâu bệnh thường xuyên. Anh cũng nói rằng phải theo dõi cây mới qua nhiều mùa mới đủ cơ sở đánh giá về chất lượng quả, mức độ phù hợp và nhu cầu thị trường trước khi mở rộng.
Ông Võ Quang Bình, Chủ tịch Hội Nông dân xã Nghĩa Mai, đánh giá cao việc anh Thiện thử nghiệm các giống cây mới trên đất đỏ bazan. Ông khuyến nghị người dân cần tiếp tục đánh giá qua nhiều vụ, chú trọng kỹ thuật chăm sóc và tìm đầu ra ổn định trước khi nhân rộng mô hình.
Vũ Hiếu (tổng hợp)
