Tâm lý sợ chết ở người già: Khi nỗi lo trở thành ám ảnh

Tâm lý sợ chết ở người già thường xuất phát từ sự suy giảm sức khỏe, mất mát người thân và cô đơn, có thể phát triển thành rối loạn lo âu nếu không được can thiệp sớm.

Nỗi ám ảnh vô hình trong tuổi xế chiều

Sau khi người bạn thân qua đời vì đột quỵ, ông Lâm, 67 tuổi, ở Thanh Trì, Hà Nội, bắt đầu sống trong nỗi sợ rằng một ngày mình sẽ không còn tỉnh dậy. Vợ mất, con cái xa nhà, ông chỉ có người giúp việc chăm sóc. Từ khi từng bị tức ngực, khó thở và phải nhập viện, ông dần trở nên lo lắng quá mức, liên tục đo huyết áp hàng chục lần mỗi ngày dù sức khỏe bình thường.

Chuyên gia tâm lý Nguyễn Thị Hương Lan (Viện đào tạo BHIU, Đại học Quốc tế Bắc Hà) cho biết ông Lâm được chẩn đoán mắc rối loạn lo âu. Trường hợp này không hiếm. Một phụ nữ 63 tuổi ở Thanh Xuân cũng rơi vào tình trạng tương tự khi liên tục nghĩ mình mắc bệnh nan y. Sau điều trị bằng thuốc, trị liệu tâm lý và luyện tập thư giãn tại Bệnh viện Tâm thần Ban ngày Mai Hương, bà đã cải thiện giấc ngủ và giảm lo âu.

Bác sĩ Nguyễn Khắc Dũng, Phó trưởng khoa Lâm sàng của bệnh viện này, cho rằng nỗi sợ chết ở người cao tuổi là phản ứng tự nhiên nhưng có thể tiến triển thành bệnh lý nếu kéo dài. Khoảng 10-20% người cao tuổi có triệu chứng lo âu đáng kể, chủ yếu liên quan đến sức khỏe và ý nghĩa cuộc sống, theo tạp chí The Gerontologist.

Giữ sức khỏe, kết nối xã hội để giảm lo âu

Theo bác sĩ Dũng, nỗi sợ chết thường gắn với cảm giác cô đơn, bị lãng quên hoặc trở thành gánh nặng cho con cháu. Khi không còn công việc hay mục tiêu sống, người già dễ rơi vào trống rỗng, khiến lo lắng tăng dần.

Nếu nỗi sợ này phát triển thành bệnh lý, người bệnh có thể mất ngủ, ăn kém, sụt cân và suy kiệt. Một số người tránh nói về cái chết, trong khi số khác lại thường xuyên nhắc đến hậu sự. Sự thiếu thấu hiểu từ gia đình khiến họ càng thu mình và ám ảnh hơn.

Nghiên cứu đăng trên The Journals of Gerontology năm 2021 cho thấy, người cao tuổi duy trì hoạt động xã hội có nguy cơ lo âu về cái chết thấp hơn 40% so với nhóm sống cô lập.

Các chuyên gia khuyến nghị người cao tuổi nên duy trì vận động nhẹ, ăn uống điều độ, thực hành thư giãn, giữ kết nối với người thân và cộng đồng. “Đừng nhìn cái chết như điều đáng sợ, hãy trân trọng từng ngày để yêu thương và sẻ chia”, bác sĩ Dũng nhắn nhủ.

Theo: VnExpress