Việc tự xử trí ngộ độc thực phẩm tại nhà bằng cách nhịn ăn hoặc dùng thuốc cầm tiêu chảy sai cách có thể khiến tình trạng bệnh trở nặng nhanh chóng.
Quy trình bù điện giải trong xử trí ngộ độc thực phẩm
Rối loạn tiêu hóa sau những ngày tiệc tùng dịp Tết thường là hệ quả của việc thực phẩm nhiễm khuẩn hoặc độc tố tích tụ lâu ngày. Theo giới chuyên gia y tế, mục tiêu cốt lõi của việc điều trị tại nhà là bảo toàn lượng dịch trong cơ thể và ngăn chặn tình trạng suy kiệt. Dung dịch Oresol chính là công cụ hữu hiệu nhất để tái lập sự cân bằng điện giải, giúp bệnh nhân vượt qua giai đoạn cấp tính của bệnh dạ dày.
Tuy nhiên, hiệu quả của Oresol phụ thuộc hoàn toàn vào việc tuân thủ nghiêm ngặt các hướng dẫn về liều lượng và cách pha chế từ nhà sản xuất. Bạn tuyệt đối không được pha thuốc quá đặc hoặc quá loãng vì sẽ làm thay đổi nồng độ thẩm thấu, gây hại cho thận và tim mạch. Dung dịch đã pha cần được bảo quản sạch sẽ và chỉ sử dụng trong một ngày, nếu còn thừa thì bắt buộc phải đổ bỏ để tránh nhiễm khuẩn thêm.
Phương pháp uống cũng cần được thực hiện một cách từ tốn để tránh gây phản xạ nôn trớ cho người đang bị ngộ độc thực phẩm. Thay vì uống từng cốc lớn, hãy chia nhỏ thành từng ngụm và uống rải rác trong suốt cả ngày để cơ thể hấp thu tối ưu. Đối với mỗi đối tượng từ người lớn đến trẻ em, lượng dịch bổ sung sau mỗi lần đi ngoài cần được tính toán dựa trên trọng lượng cơ thể để đảm bảo bù đủ khoáng.
Những sai lầm phổ biến khi tự xử trí ngộ độc thực phẩm
Một sai lầm nguy hại mà nhiều người vẫn duy trì là chỉ bổ sung nước lọc khi bị tiêu chảy mà không có thêm khoáng chất. Nước lọc không thể thay thế được các ion natri và kali đã bị mất đi theo phân, điều này khiến cơ thể rơi vào trạng thái chuột rút và mệt mỏi kéo dài. Thậm chí, việc sử dụng các loại nước ngọt hay bia rượu còn khiến dạ dày bị kích ứng mạnh hơn, làm tăng tần suất đi ngoài.
Bên cạnh đó, việc tự ý mua các loại thuốc cầm tiêu chảy hay kháng sinh về dùng khi chưa có chỉ định của bác sĩ là hành động vô cùng rủi ro. Việc ép hệ tiêu hóa dừng đào thải khi đang có mầm bệnh sẽ vô tình giữ lại các vi khuẩn có hại trong ruột, tạo điều kiện cho chúng tấn công sâu hơn vào niêm mạc. Đa phần các ca bệnh do virus gây ra đều không cần đến kháng sinh, vì vậy việc lạm dụng chỉ làm hỏng hệ vi sinh vật đường ruột.
Quan niệm phải nhịn ăn hoàn toàn để ruột được nghỉ ngơi cũng là một hiểu lầm tai hại trong quá trình chăm sóc bệnh nhân ngộ độc. Niêm mạc ruột rất cần các dưỡng chất từ thực phẩm để có năng lượng tái tạo và phục hồi các tế bào đã bị tổn thương do viêm. Chế độ ăn hợp lý nhất lúc này là các loại cháo loãng, súp hoặc thức ăn được nấu mềm để cơ thể dễ dàng hấp thụ mà không gây quá tải cho hệ tiêu hóa.
Nhận diện dấu hiệu nguy cấp để xử trí ngộ độc thực phẩm
Dù phần lớn các ca ngộ độc thực phẩm có thể tự khỏi sau vài ngày, nhưng có những trường hợp diễn tiến rất nhanh và cần được đưa đi viện. Nếu người bệnh xuất hiện các dấu hiệu mất nước trầm trọng như mắt trũng, da khô nhăn nheo, hoặc không còn đi tiểu, đó là cảnh báo nguy hiểm. Các triệu chứng thần kinh như lơ mơ, khó đánh thức hay mệt lả cũng cho thấy cơ thể đang trong trạng thái báo động đỏ.
Người thân cũng cần đặc biệt lưu ý đến các dấu hiệu nhiễm khuẩn như sốt cao liên tục trên 38,5 độ C hoặc đi ngoài ra máu. Nếu tình trạng đau bụng quặn thắt diễn ra dữ dội kèm theo việc nôn liên tục khiến bệnh nhân không thể uống được gì, việc bù dịch bằng đường uống sẽ không còn hiệu quả. Trong những tình huống này, chỉ có sự can thiệp của các bác sĩ chuyên khoa mới đảm bảo an toàn cho người bệnh.
Các đối tượng như trẻ em, người già hay người có bệnh mạn tính có tốc độ mất nước nhanh hơn rất nhiều so với người bình thường. Do đó, không nên để những nhóm người này tự theo dõi tại nhà quá lâu nếu thấy tình trạng tiêu chảy không có dấu hiệu thuyên giảm sau vài giờ. Việc đánh giá sớm và can thiệp đúng lúc theo quan điểm y học hiện đại hay cổ truyền đều nhằm mục đích bảo vệ sức khỏe người dân trong dịp Tết.
Theo: VnExpress
