Làm gì giúp trẻ ít ốm vặt khi trời lạnh?

Trời lạnh khiến trẻ dễ ho, sốt, sổ mũi kéo dài. Cha mẹ cần hiểu nguyên nhân và áp dụng các biện pháp tăng đề kháng đúng cách.

Thời tiết lạnh, ẩm kéo dài là nguyên nhân khiến nhiều trẻ liên tục mắc các bệnh đường hô hấp như viêm mũi họng, viêm phế quản, viêm phổi. Không ít phụ huynh cho biết con uống thuốc bớt bệnh rồi lại tái phát, gây mệt mỏi và lo lắng kéo dài.

Theo các chuyên gia y tế, khi độ ẩm không khí thường xuyên vượt 80%, môi trường sống dễ xuất hiện nấm mốc, mạt bụi và vi sinh vật gây bệnh. Đây là những yếu tố kích thích niêm mạc đường hô hấp, làm tăng nguy cơ viêm nhiễm, đặc biệt ở trẻ nhỏ – nhóm đối tượng có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện.

Ngoài ra, trẻ chưa có khả năng điều hòa thân nhiệt tốt. Việc ra vào phòng máy lạnh, thay đổi nhiệt độ đột ngột từ nóng sang lạnh (hoặc ngược lại) dễ khiến đường hô hấp bị tổn thương, tạo điều kiện cho virus và vi khuẩn xâm nhập.

Trẻ dễ ốm vặt khi trời lạnh do đâu?

Trong mùa lạnh, các bệnh thường gặp nhất ở trẻ là viêm mũi họng, viêm phế quản, viêm phổi. Trẻ có cơ địa dị ứng, hen suyễn càng dễ tái phát cơn nặng khi thời tiết chuyển lạnh và ẩm.

Bên cạnh đó, nhiều loại virus gây cúm mùa, sởi, thủy đậu, tay chân miệng có khả năng tồn tại lâu trên bề mặt đồ chơi, tay nắm cửa, bàn ghế. Khi không gian sống kín, ít thông thoáng, nguy cơ lây nhiễm càng cao.

Nguyên nhân sâu xa khiến trẻ dễ mắc bệnh còn do hệ miễn dịch chưa trưởng thành đầy đủ. Trẻ nhỏ thiếu hụt kháng thể tự nhiên, chưa có khả năng chống đỡ hiệu quả trước sự xâm nhập của tác nhân gây bệnh, đặc biệt trong điều kiện thời tiết bất lợi.

Làm gì giúp trẻ ít ốm vặt khi trời lạnh?

Để tăng sức đề kháng cho trẻ, phụ huynh cần kết hợp đồng thời dinh dưỡng, sinh hoạt, vệ sinh môi trường và tiêm chủng.

Về dinh dưỡng, trẻ nên được bổ sung đầy đủ vitamin và khoáng chất từ thực phẩm tự nhiên. Các loại rau xanh đậm, cà rốt, đu đủ, cam, quýt giàu vitamin A và C giúp tăng cường miễn dịch và bảo vệ niêm mạc hô hấp. Thực phẩm giàu kẽm như thịt bò, trứng, các loại đậu hỗ trợ cơ thể tạo kháng thể. Lợi khuẩn đường ruột trong sữa chua, thực phẩm lên men giúp hệ tiêu hóa khỏe mạnh, nâng cao khả năng hấp thu dưỡng chất.

Cha mẹ nên hạn chế cho trẻ dùng nhiều đồ lạnh như kem, nước đá, nước ngọt có gas. Thay vào đó, khuyến khích trẻ uống nước ấm, ăn thức ăn nóng, dễ tiêu để giữ ấm cơ thể từ bên trong.

Song song với dinh dưỡng, việc giữ môi trường sống khô thoáng, sạch sẽ là yếu tố quan trọng. Nhà cửa cần được thông gió, hạn chế ẩm mốc, thường xuyên vệ sinh đồ chơi, bề mặt tiếp xúc, rửa tay cho trẻ bằng xà phòng, đặc biệt trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.

Tiêm chủng giúp bảo vệ trẻ khỏi bệnh mùa lạnh

Một trong những biện pháp phòng bệnh hiệu quả và bền vững nhất là tiêm vaccine đầy đủ và đúng lịch. Phụ huynh cần rà soát sổ tiêm chủng của trẻ để đảm bảo không bỏ sót hoặc tiêm trễ các mũi quan trọng.

Các loại vaccine cần lưu ý trong mùa lạnh gồm vaccine cúm mùa, sởi – quai bị – rubella, thủy đậu; vaccine phòng bệnh tiêu hóa như rotavirus (ở trẻ nhỏ), tả, thương hàn; vaccine phòng bệnh do côn trùng truyền như viêm não Nhật Bản, sốt xuất huyết (với trẻ đủ độ tuổi).

Vaccine chỉ phát huy hiệu quả tối ưu khi được tiêm đủ liều và đúng lịch. Việc bỏ mũi nhắc hoặc tiêm trễ khiến nồng độ kháng thể suy giảm, làm trẻ dễ mắc bệnh hơn và có nguy cơ diễn tiến nặng.

Thực tế cho thấy, không ít phụ huynh trì hoãn tiêm chủng vì cho rằng dịch bệnh đã lắng xuống hoặc do bận rộn mà quên lịch tiêm của con. Tuy nhiên, trẻ chưa được bảo vệ đầy đủ khi mắc bệnh thường tiến triển nhanh, dễ gặp biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, viêm não, suy hô hấp.

Sau khi tiêm, phụ huynh nên cho trẻ ở lại điểm tiêm ít nhất 30 phút để theo dõi phản ứng sớm, đồng thời tiếp tục theo dõi tại nhà trong 24–48 giờ. Nếu trẻ xuất hiện các dấu hiệu như sốt cao khó hạ, quấy khóc kéo dài, lờ đờ, khó thở, cần đưa trẻ đi khám ngay.

Theo: VnExpress