Quảng Ninh chính thức lên thành phố trực thuộc Trung ương thứ 8

Từ ngày 1.9.2026, Quảng Ninh chính thức trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, khép lại hành trình từ một địa phương gắn liền với than đá để bước vào vai trò cực tăng trưởng mới của cả nước.

Tại Kỳ họp bất thường lần thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết số 36/2026/QH16 ngày 24.8.2026 về việc thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương. Sáng 28.8, tỉnh Quảng Ninh tổ chức lễ công bố Nghị quyết, với sự tham dự và phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Tại buổi lễ, Tổng Bí thư đã trao Nghị quyết của Quốc hội cùng Huân chương Lao động hạng Nhất cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố Quảng Ninh, đánh dấu Quảng Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương thứ 8 của Việt Nam, sau Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng, TP Hồ Chí Minh, TP Huế, Cần Thơ và Đồng Nai.

Việc nâng cấp Quảng Ninh không diễn ra đơn lẻ mà đi kèm hàng loạt thay đổi về tổ chức bộ máy. Ngày 27.8.2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký Quyết định số 482-QĐ/TW của Bộ Chính trị, đổi tên Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh thành Đảng bộ thành phố Quảng Ninh, hoạt động với tên gọi mới từ ngày 1.9.2026, nhiệm kỳ 2025-2030. Cùng thời điểm, HĐND, UBND tỉnh Quảng Ninh chuyển thành HĐND, UBND thành phố Quảng Ninh, các cơ quan, đơn vị có tên gọi gắn với “tỉnh” cũng đồng loạt đổi thành “thành phố”.

Thành phố Quảng Ninh được thành lập trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của tỉnh Quảng Ninh hiện nay, với diện tích 6.231,27 km², dân số hơn 1,52 triệu người, gồm 54 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có 30 phường, 22 xã và 2 đặc khu. Đây cũng là địa phương duy nhất cả nước sở hữu cả đường biên giới trên bộ và trên biển tiếp giáp Trung Quốc, cùng hệ thống cửa khẩu quốc tế Móng Cái, bên cạnh hơn 2.770 hòn đảo lớn nhỏ, trong đó vịnh Hạ Long ba lần được UNESCO công nhận di sản thiên nhiên thế giới.

Việc trở thành thành phố trực thuộc Trung ương là kết quả của một quá trình chuẩn bị lâu dài trên ba phương diện kinh tế, hạ tầng và quản trị, khi Quảng Ninh từng bước chuyển đổi từ nền kinh tế phụ thuộc khai thác than sang mô hình phát triển “xanh” hơn, mở rộng sang công nghiệp chế biến chế tạo, dịch vụ, du lịch, logistics, kinh tế biển và kinh tế số.

Điều đáng chú ý là bước ngoặt hành chính này diễn ra đúng vào giai đoạn Quảng Ninh đang giữ nhịp tăng trưởng thuộc nhóm cao nhất cả nước, cho thấy đây không phải sự công nhận mang tính hình thức mà gắn chặt với thực lực kinh tế. Năm 2025, GRDP Quảng Ninh tăng 11,89%, quy mô kinh tế đạt hơn 368.000 tỷ đồng, tương đương gần 14,7 tỷ USD, đứng thứ 7 trong 34 tỉnh, thành cả nước, với tổng thu ngân sách khoảng 84.500 tỷ đồng và đón hơn 21 triệu lượt khách du lịch. Sáu tháng đầu năm 2026, GRDP tiếp tục tăng 11,11%, đứng thứ 4 cả nước, tổng vốn đầu tư toàn xã hội đạt khoảng 61.300 tỷ đồng, tăng 16,4% so với cùng kỳ.

Theo VietnamPlus, khi chính thức trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, Quảng Ninh sẽ được áp dụng các cơ chế, chính sách đặc thù vượt trội về thu hút nhà đầu tư chiến lược, tài chính – ngân sách và chuyển đổi số — đây chính là điểm khác biệt cốt lõi so với việc chỉ đơn thuần đổi tên gọi hành chính, đặt ra đồng thời cả cơ hội lẫn áp lực phải chứng minh hiệu quả sử dụng những cơ chế đặc thù đó. Mục tiêu tăng trưởng GRDP trên 12,5% trong năm 2026, cùng GRDP bình quân đầu người từ 11.800 USD trở lên, cho thấy kỳ vọng đặt vào thành phố mới không hề nhỏ, đặc biệt khi Quảng Ninh giờ đây phải đồng thời đóng vai trò trung tâm kinh tế biển, du lịch quốc gia và địa bàn chiến lược về quốc phòng, an ninh nơi địa đầu Đông Bắc.

Nghĩa Nguyễn (tổng hợp)