Ông Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, vừa bị khởi tố, bắt tạm giam về tội “Nhận hối lộ” trong vụ án xảy ra tại Công ty CP Đầu tư Y tế Việt Mỹ. Đáng chú ý, doanh nghiệp này từng tăng vốn điều lệ từ 20 tỷ đồng lên 350 tỷ đồng chỉ trong hơn ba năm.
- Cụ bà 67 tuổi ra đầu thú sau hơn 30 năm trốn truy nã
- Vụ ma túy VN10: Chi Dân, An Tây chờ phán quyết
- Một phút không rời mắt trước người phụ nữ bên cầu
Ngày 02/9, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03, Bộ Công an) quyết định bổ sung khởi tố vụ án hình sự, đồng thời khởi tố bị can, bắt tạm giam và khám xét đối với ông Trần Văn Thuấn về tội “Nhận hối lộ” theo khoản 4 Điều 354 Bộ luật Hình sự.
Theo C03, ông Thuấn bị xác định có hành vi nhận hối lộ với số tiền lớn. Các quyết định tố tụng đã được Viện Kiểm sát nhân dân tối cao phê chuẩn trong quá trình mở rộng điều tra vụ án “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Buôn lậu” xảy ra tại Công ty CP Đầu tư Y tế Việt Mỹ.
Ông Thuấn, 56 tuổi, là giáo sư, tiến sĩ chuyên ngành ung thư, từng có hơn 20 năm công tác lâm sàng tại Bệnh viện K. Năm 2016, ông giữ chức Giám đốc bệnh viện trước khi chuyển sang công tác quản lý nhà nước. C03 cho biết đang tiếp tục làm rõ quy mô, vai trò của những người liên quan và thu hồi tài sản cho Nhà nước.
Từ mạng lưới doanh nghiệp đến những thương vụ thiết bị y tế
Vụ án Việt Mỹ được C03 khởi tố từ cuối tháng 7 với hai tội danh “Buôn lậu” và “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”. Ba người bị bắt tạm giam trong giai đoạn đầu gồm ông Bùi Chân Phương – cựu Chủ tịch HĐQT, ông Hà Văn Nam – Giám đốc và bà Trần Thị Hồng Hạnh – phụ trách kế toán.
Theo kết quả điều tra ban đầu, ông Phương lập và điều hành ba công ty tại Việt Nam gồm Việt Mỹ, Sao Kim và Dược phẩm Hoàng Mai. Bên cạnh đó là mạng lưới 5 công ty tại Singapore và 3 công ty tại Hong Kong. Các doanh nghiệp trong mạng lưới này được xác định đã mua đi bán lại, nâng giá thiết bị y tế và thuốc tân dược nhiều lần trước khi nhập khẩu về Việt Nam. Hàng hóa sau đông Trần Văn Thuấn bị khởi tố ngày 02/9 là diễn biến mới trong quá trình C03 mở rộng điều tra vụ án.
Vốn tăng nhanh nhưng lợi nhuận vẫn ở mức rất thấp
Đằng sau những diễn biến tố tụng, hồ sơ đăng ký kinh doanh của Công ty Việt Mỹ cho thấy một biến động đáng chú ý về quy mô vốn. Doanh nghiệp được thành lập năm 2007. Đến năm 2016, vốn điều lệ của Việt Mỹ là 20 tỷ đồng, trong đó ông Bùi Chân Phương sở hữu 90% cổ phần.
Hai năm sau, vốn điều lệ tăng lên 50 tỷ đồng rồi 100 tỷ đồng. Sang giai đoạn 2019-2020, con số này tiếp tục tăng từ 100 tỷ lên 350 tỷ đồng, toàn bộ được ghi nhận là vốn tư nhân. Như vậy, chỉ trong hơn ba năm, vốn điều lệ của doanh nghiệp tăng 17,5 lần.
Điều đáng chú ý là tốc độ tăng vốn không đi cùng khả năng sinh lời tương ứng. Năm 2020, Việt Mỹ ghi nhận doanh thu thuần 944,3 tỷ đồng. Đến năm 2022, doanh thu thuần giảm còn 196,4 tỷ đồng, trong khi lợi nhuận thuần từ kinh doanh chỉ khoảng 1,1 tỷ đồng. Biên lợi nhuận trước thuế năm 2022 chỉ ở mức 0,6%, biên lợi nhuận sau thuế 0,1%, còn ROA gần như bằng 0.
Trong khi đó, theo kết quả điều tra ban đầu, nhóm doanh nghiệp liên quan có dấu hiệu chuyển giá, trốn thuế thông qua các pháp nhân được lập tại Singapore và Hong Kong. Đây là nội dung cơ quan chức năng đang tiếp tục làm rõ và chưa phải phán quyết cuối cùng của tòa án.
Từ những con số về vốn, doanh thu và lợi nhuận, hồ sơ doanh nghiệp cho thấy một bức tranh tài chính có nhiều điểm đáng chú ý. Cùng với quá trình điều tra về các hoạt động nhập khẩu, nâng giá thiết bị y tế và thuốc tân dược, những dòng tiền liên quan đang được cơ quan chức năng tiếp tục bóc tách.
Vụ án vì thế không chỉ đặt ra câu hỏi về những sai phạm trong hoạt động kinh doanh, mà còn cho thấy cách một mạng lưới doanh nghiệp có thể được tổ chức và vận hành qua nhiều pháp nhân ở trong và ngoài nước.
Đào Chương (tổng hợp)
