Hải Phòng – Nhiều thôn tại thành phố Hải Phòng phải tự đứng ra tổ chức thu gom rác thải sinh hoạt sau khi doanh nghiệp môi trường lần lượt rút khỏi địa bàn vì đơn giá dịch vụ mới quá thấp.
- Hải Phòng truy nã Lưu Văn Minh liên quan vụ gây rối tại công trường Tràng Duệ
- Sầu riêng giá 20.000 đồng/kg: Chuyện gì đang xảy ra?
- Iran phát tín hiệu cứng rắn giữa sức ép gia tăng
Tình trạng này bắt đầu từ khi UBND thành phố Hải Phòng ban hành Quyết định số 1654/QĐ-UBND ngày 28/4/2026, quy định giá dịch vụ thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt áp dụng từ đầu tháng 5/2026. Sau hơn bốn tháng thực hiện, nhiều xã tại khu vực nông thôn đã ghi nhận những vướng mắc phát sinh trong thực tế.
Theo quy định mới, các hộ gia đình và cá nhân tại các xã, đặc khu Bạch Long Vỹ có mức phát sinh rác dưới 300 kg/ngày phải đóng phí 6.800 đồng/người/tháng, thấp hơn nhiều so với mức 12.000 đồng/người/tháng trước đây. Với đơn giá này, nhiều doanh nghiệp và hợp tác xã bao thầu dịch vụ thu gom rác cho biết không thể cân đối được chi phí vận hành và thu nhập cho người lao động.
Tại thôn An Thạch, xã Tân Minh, Công ty Dịch vụ môi trường Hoa Phượng đã chấm dứt hoạt động thu gom, vận chuyển và xử lý rác trên địa bàn từ ngày 18/3/2026. Đại diện doanh nghiệp cho biết đơn vị vốn có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực này và mong muốn tiếp tục mở rộng địa bàn hoạt động, nhưng với đơn giá thấp theo quy định mới, doanh nghiệp buộc phải dừng lại ở nhiều khu vực để tránh thua lỗ.
Sau khi doanh nghiệp rút đi, thôn An Thạch phải tự sắp xếp nhân lực đảm nhận việc thu gom rác. Sau sáp nhập địa giới hành chính, thôn hiện có 496 hộ với gần 2.000 nhân khẩu, phải bố trí 4 công nhân là hai cặp vợ chồng để duy trì công việc này.
Ông Phạm Đức Mạnh, Trưởng thôn An Thạch, cho biết trước đây mức thu 12.000 đồng/người/tháng cơ bản đủ trang trải thu nhập và chi phí vận hành cho đơn vị thu gom. Nhưng từ ngày 1/5/2026, khi áp dụng mức 6.800 đồng/người/tháng, khoản thu này không còn đảm bảo được kinh phí hoạt động lâu dài của thôn.
Ông Mạnh cho biết thêm, do dân số thôn không nhiều nên mỗi công nhân thu gom rác hiện chỉ nhận được khoảng 2,5 triệu đồng mỗi tháng. Đây là công việc nặng nhọc, độc hại, nhưng mức thu nhập như vậy khó giữ chân người lao động cũng như thu hút doanh nghiệp tham gia bao thầu.
Anh Lê Văn Bột, một trong những công nhân thu gom rác tại thôn An Thạch, chia sẻ rằng với mức thu nhập mới, cuộc sống gia đình gặp nhiều khó khăn. Hai vợ chồng anh dự tính tổng thu nhập khoảng 5 triệu đồng mỗi tháng, nhưng 6 tháng mới được nhận một lần. “Trong khi đó, xe chở rác thô sơ, hai vợ chồng phải gắn thêm chiếc xe máy để kéo. Một tuần phải đi ít nhất 3 buổi để thu gom, như vậy tiền xăng cũng đã tốn khá nhiều. Đó còn chưa kể vào những ngày lễ, lượng rác tăng cao”, anh Bột chia sẻ.
Không riêng An Thạch, thôn Tiên Thanh cũng đang phải tự lo liệu việc thu gom rác trên địa bàn. Sau sáp nhập từ 5 thôn cũ, Tiên Thanh hiện có 1.400 nhân khẩu trải rộng trên diện tích 6 km, đang bố trí 5 công nhân đảm nhận công việc thu gom.
Anh Hoàng Văn Dũng, Trưởng thôn Tiên Thanh, cho biết từ ngày 1/7/2026, thôn bắt đầu áp dụng mức thu theo Quyết định số 1654/QĐ-UBND. Với mức thu này, mỗi công nhân chỉ nhận được khoảng 1,4 triệu đồng mỗi tháng, một con số không đủ để đảm bảo đời sống cho người lao động.
Nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã hoạt động trong lĩnh vực thu gom rác thải nhận định, với đơn giá hiện tại, rất khó thu hút đơn vị tham gia bao thầu tại khu vực nông thôn. Riêng tại xã Tiên Lãng, hàng loạt thôn đã rơi vào cảnh “trắng doanh nghiệp” thu gom rác, trong đó có Quyết Tiến, Tiên Thanh, Khởi Nghĩa và nhiều thôn khác, buộc phải tự tổ chức lực lượng thu gom.
Trước thực trạng này, đại diện UBND xã Tân Minh, UBND xã Tiên Lãng cùng nhiều địa phương khác đã có văn bản kiến nghị cấp trên xem xét điều chỉnh tăng đơn giá dịch vụ thu gom rác, nhằm tạo điều kiện thu hút và thúc đẩy xã hội hóa lĩnh vực này tại nông thôn.
Trong khi đó, tại khu vực đô thị, mức thu theo quy định là 14.500 đồng/người/tháng. Nhờ mật độ dân cư đông đúc, nhiều công ty vệ sinh môi trường tại đô thị có thể trả cho công nhân mức thu nhập hơn 10 triệu đồng/tháng. Sự chênh lệch này càng làm rõ khó khăn của lao động thu gom rác ở nông thôn, nơi dân cư thưa và quãng đường di chuyển xa hơn nhiều.
Nhiều người dân nông thôn cho rằng việc đóng thêm vài nghìn đồng mỗi tháng không phải gánh nặng lớn. Nếu cả cộng đồng cùng đồng thuận, khoản đóng góp này có thể giúp cải thiện thu nhập cho người công nhân, qua đó thu hút thêm doanh nghiệp quay lại đầu tư vào dịch vụ thu gom rác ở khu vực nông thôn.
Đức Vinh (tổng hợp)
