Người Việt mất răng sớm vì sâu răng: Báo động sức khỏe răng miệng

Người Việt mất răng sớm vì sâu răng và bệnh nha chu, tỷ lệ cao ở cả trẻ em và người lớn, cảnh báo tình trạng sức khỏe răng miệng đáng lo ngại.

Sâu răng và nha chu – nguyên nhân hàng đầu khiến người Việt mất răng sớm

Dù đời sống và y tế phát triển, nhưng sức khỏe răng miệng của người Việt vẫn chưa được cải thiện rõ rệt. TS.BS.CK2 Lê Trung Chánh, Giám đốc Bệnh viện Răng Hàm Mặt Trung ương TP HCM, cho biết tại Hội nghị Răng Hàm Mặt quốc tế (ngày 8/11), tỷ lệ sâu răng và nha chu ở cả trẻ em lẫn người lớn vẫn ở mức rất cao.

Theo các khảo sát tại TP HCM và nhiều tỉnh, ngay cả ở khu vực đô thị, người dân vẫn mắc sâu răng phổ biến. Nhận thức và thói quen chăm sóc răng miệng chưa theo kịp mức sống hiện đại, khiến tình trạng này ngày càng nghiêm trọng.

Điều tra sức khỏe răng miệng toàn quốc năm 2019 cho thấy, chỉ 15% người Việt khám răng định kỳ, trong khi 85-90% mắc viêm nha chu mức độ vừa đến nặng – nguyên nhân trực tiếp dẫn tới mất răng sớm. Trung bình người Việt 65 tuổi chỉ còn 10-12 răng chức năng, thấp hơn nhiều so với mục tiêu “80 tuổi còn 20 răng” mà Nhật Bản đã đạt được.

Tăng cường nha học đường và chăm sóc răng miệng cộng đồng

Để cải thiện thực trạng, Bộ Y tế đã triển khai Đề án 5628 (giai đoạn 2021-2030) về nâng cao năng lực khám chữa bệnh và dự phòng răng miệng, tập trung vào hai hướng: điều trị chuyên sâu và dự phòng cộng đồng.

Tại TP HCM, Bệnh viện Răng Hàm Mặt Trung ương đang thí điểm mô hình “trường trạm”, đào tạo nhân viên y tế cơ sở về chăm sóc, dự phòng sâu răng cho trẻ em. Những người được đào tạo có thể hướng dẫn vệ sinh răng miệng, bôi chất bảo vệ răng và theo dõi định kỳ. Mô hình này bước đầu mang lại hiệu quả tích cực và sẽ được nhân rộng trên toàn quốc.

Bác sĩ Chánh nhấn mạnh, việc khôi phục chương trình nha học đường là ưu tiên hàng đầu. Trẻ em dễ bị sâu răng nhưng chưa có ý thức tự chăm sóc, vì vậy giáo dục sớm về cách chải răng, chế độ ăn uống và khám răng định kỳ là nền tảng bảo vệ sức khỏe răng miệng lâu dài.

Người cao tuổi cần được chăm sóc đặc biệt

Nhóm người già có tỷ lệ mất răng và bệnh nha chu rất cao, do hậu quả tích lũy từ thói quen chăm sóc răng miệng kém từ khi còn trẻ. Mất răng không chỉ ảnh hưởng đến việc ăn uống mà còn tác động đến tim mạch, đái tháo đường, khả năng hấp thu dinh dưỡng và tuổi thọ.

Bên cạnh đó, ngành răng hàm mặt đang đối diện tình trạng mất cân đối nhân lực giữa khu vực công và tư. Các bác sĩ, trang thiết bị chủ yếu tập trung ở đô thị, trong khi vùng sâu vùng xa lại thiếu hụt nghiêm trọng. Nếu không có chính sách hỗ trợ kịp thời, hệ thống y tế công sẽ rất khó đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe răng miệng cho nhóm yếu thế.

VnExpress