Nghiên cứu mới cho thấy ăn 1-2 nắm đậu phộng rang không muối mỗi ngày có thể cải thiện phản ứng của não với insulin ở người lớn tuổi, mở ra hướng nghiên cứu về dinh dưỡng và sức khỏe nhận thức.
- 166 dự án mở rộng không gian thu hút đầu tư
- Lương giáo viên tăng, vì sao dạy thêm trái quy định vẫn tiếp diễn?
- Tháp cổ 1.200 năm tuổi ở Tây Ninh hé lộ dấu tích văn hóa Óc Eo
Nghiên cứu do Viện Dinh dưỡng và Nghiên cứu Chuyển hóa thuộc Trung tâm Y tế Đại học Maastricht (Hà Lan) thực hiện trên 31 người khỏe mạnh từ 60-75 tuổi. Trong 16 tuần, người tham gia ăn 60 g đậu phộng rang còn vỏ lụa, không muối mỗi ngày, tương đương khoảng 1,5-2 nắm nhỏ, trước khi chuyển sang giai đoạn đối chứng không ăn đậu phộng.
Đậu phộng có thể hỗ trợ hoạt động của não
Kết quả cho thấy sau giai đoạn ăn đậu phộng, phản ứng của lưu lượng máu não đối với insulin được cải thiện đáng kể tại một số vùng thuộc bán cầu não phải, bao gồm hồi lưỡi, hồi hải mã, hồi cạnh hải mã và hồi đai sau. Đây là những khu vực có liên quan đến trí nhớ và các chức năng nhận thức.
Tiến sĩ Peter Joris, tác giả chính của nghiên cứu, phó giáo sư tại Khoa Dinh dưỡng và Khoa học Vận động, Trung tâm Y tế Đại học Maastricht, cho biết insulin không chỉ có vai trò điều hòa đường huyết mà còn tham gia vào hoạt động của não, đặc biệt là những quá trình liên quan đến trí nhớ và nhận thức.
Khi tuổi tác tăng lên, độ nhạy insulin ở não có thể thay đổi, ảnh hưởng đến một số chức năng nhận thức. Vì vậy, việc tìm hiểu các yếu tố dinh dưỡng có khả năng hỗ trợ hoạt động của insulin đang thu hút sự quan tâm của giới khoa học.
Tuy nhiên, nghiên cứu mới chỉ ghi nhận sự cải thiện phản ứng của lưu lượng máu não với insulin tại một số vùng nhất định. Kết quả chưa chứng minh ăn đậu phộng có thể ngăn ngừa sa sút trí tuệ hoặc cải thiện trí nhớ ở tất cả mọi người.
Vì sao đậu phộng có lợi cho sức khỏe não bộ? Đậu phộng cung cấp chất béo không bão hòa, protein thực vật, chất xơ, vitamin, khoáng chất và nhiều hợp chất sinh học. Những dưỡng chất này góp phần xây dựng chế độ ăn cân bằng, hỗ trợ sức khỏe tim mạch và quá trình chuyển hóa.
Loại hạt này còn chứa L-arginin, một axit amin được cơ thể sử dụng để tạo oxit nitric. Hợp chất này giúp điều hòa sự giãn nở của mạch máu, hỗ trợ lưu thông máu. Dù vậy, chưa thể khẳng định riêng L-arginin là nguyên nhân tạo ra những thay đổi được ghi nhận trong nghiên cứu.
Một nghiên cứu trước đó của cùng nhóm tác giả vào năm 2025 cũng ghi nhận việc ăn đậu phộng rang trong 16 tuần có liên quan đến mức tăng 3,6% lưu lượng máu não và cải thiện 5,8% trí nhớ ngôn ngữ. Những phát hiện này bổ sung cơ sở để tiếp tục tìm hiểu vai trò của đậu phộng đối với sức khỏe não bộ khi tuổi tác tăng lên.
Ăn đậu phộng thế nào cho hợp lý? Đậu phộng rang không muối có thể được dùng làm bữa phụ hoặc kết hợp với yến mạch, sữa chua và các món ăn khác. Tuy nhiên, khẩu phần 60 g mỗi ngày trong nghiên cứu không phải mức bắt buộc đối với tất cả mọi người.
Do đậu phộng giàu năng lượng, người ăn cần cân đối khẩu phần với nhu cầu dinh dưỡng hằng ngày. Nên ưu tiên đậu phộng rang không muối, hạn chế các sản phẩm tẩm nhiều muối, đường hoặc dầu. Người bị dị ứng đậu phộng cần tránh sử dụng loại thực phẩm này.
Nghiên cứu trên quy mô nhỏ cho thấy đậu phộng có tiềm năng hỗ trợ một số hoạt động liên quan đến não ở người lớn tuổi, nhưng vẫn cần thêm bằng chứng để xác định hiệu quả lâu dài.
Để duy trì trí nhớ, bên cạnh chế độ ăn đa dạng, mỗi người nên vận động thường xuyên, ngủ đủ giấc và kiểm soát các yếu tố nguy cơ tim mạch. Không nên xem riêng đậu phộng là giải pháp phòng ngừa suy giảm nhận thức.
Trần Yên (tổng hợp)
