Điện hạt nhân: Thế giới cân nhắc tìm về giữa cơn sốc dầu mỏ

Trước các cú sốc dầu mỏ và xung đột, nhiều nước đang tái khởi động điện hạt nhân để đảm bảo nguồn cung và tăng cường khả năng tự chủ toàn cầu.

Châu Á và châu Âu tìm cách hồi sinh điện hạt nhân

Trước bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu liên tục chao đảo bởi các cuộc xung đột tại Trung Đông, nhiều quốc gia đang buộc phải điều chỉnh chính sách để gia tăng khả năng tự chủ. Tại khu vực châu Á, Đài Loan hiện đang cân nhắc việc vận hành lại tổ máy số 2 của Nhà máy điện hạt nhân Mã An Sơn, dù cơ sở này mới chỉ dừng hoạt động từ tháng 5 năm 2025. Động thái này được đưa ra trong bối cảnh hòn đảo này phải đối mặt với rủi ro đứt gãy nguồn cung khí tự nhiên hóa lỏng từ Qatar, quốc gia đang chịu ảnh hưởng trực tiếp từ các diễn biến chiến sự.

Tại Nhật Bản, các cuộc thảo luận về việc tái khởi động những lò phản ứng hạt nhân đang tạm dừng cũng diễn ra sôi nổi nhằm giảm bớt sự phụ thuộc vào nguồn năng lượng nhập khẩu. Sau khi căng thẳng tại Iran bùng phát, nhiều chính trị gia đã lên tiếng hối thúc Thủ tướng Takaichi Sanae cần quyết liệt hơn nữa trong nỗ lực phục hồi ngành công nghiệp này. Mặc dù Bộ Công nghiệp Nhật Bản vẫn chưa đưa ra phản hồi chính thức, nhưng áp lực về an ninh năng lượng đang trở nên rõ ràng hơn bao giờ hết đối với quốc gia nghèo tài nguyên này.

Trong khi đó, Liên minh châu Âu (EU) cũng đang có những bước đi cụ thể để khôi phục vai trò của năng lượng hạt nhân nhằm đối phó với chi phí điện năng leo thang. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen thừa nhận việc giảm tỉ trọng hạt nhân trong 25 năm qua là một sai lầm chiến lược khiến khu vực dễ bị tổn thương trước sự biến động của giá nhiên liệu hóa thạch. EU đã công bố gói bảo lãnh tài chính trị giá khoảng 231 triệu USD để thu hút đầu tư tư nhân vào các công nghệ hạt nhân đổi mới, giúp giảm bớt gánh nặng tài chính cho người dân và doanh nghiệp.

Liên minh Mỹ và Nhật Bản đầu tư vào công nghệ mới

Một bước ngoặt quan trọng khác trong bản đồ năng lượng toàn cầu là sự hợp tác chiến lược giữa Hoa Kỳ và Nhật Bản nhằm phát triển thế hệ lò phản ứng mới. Tại Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã chính thức công bố kế hoạch đầu tư khổng lồ trị giá 40 tỉ USD. Khoản ngân sách này sẽ được dành riêng cho việc xây dựng các lò phản ứng mô đun nhỏ, hay còn gọi là công nghệ SMR, tại hai bang Tennessee và Alabama.

Dự án đầy tham vọng này sẽ được triển khai thông qua liên doanh giữa hai tập đoàn công nghiệp lớn là GE Vernova và Hitachi. Các chuyên gia đánh giá công nghệ SMR là chìa khóa cho tương lai nhờ quy mô xây dựng linh hoạt và khả năng cung cấp nguồn điện ổn định vượt trội so với các phương pháp truyền thống. Việc tập trung vào công nghệ này không chỉ nhằm mục đích thương mại mà còn để khẳng định vị thế dẫn đầu của liên minh Mỹ – Nhật trong cuộc chạy đua công nghệ hạt nhân toàn cầu.

Lãnh đạo hai nước kỳ vọng rằng nguồn năng lượng ổn định này sẽ trực tiếp giúp bình ổn giá điện sinh hoạt, mang lại lợi ích thực tế cho người dân Mỹ trong dài hạn. Trong bối cảnh chi phí nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch của EU đã tăng thêm hàng tỉ USD, việc tìm kiếm các giải pháp thay thế bền vững trở thành ưu tiên hàng đầu. Những bước đi này cho thấy thế giới đang tiến vào một kỷ nguyên mới, nơi an ninh năng lượng gắn liền với khả năng làm chủ các công nghệ hạt nhân tiên tiến.

Theo: Báo Tuổi Trẻ