Khủng hoảng Greenland buộc châu Âu nhìn lại cách ứng phó với Tổng thống Donald Trump, giữa nhượng bộ chiến thuật và răn đe cần thiết.
Khủng hoảng Greenland và chiến thuật gây sức ép của ông Trump
Cuộc khủng hoảng Greenland đã trở thành phép thử quan trọng với quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Sau nhiều tuần gây áp lực, Tổng thống Mỹ Donald Trump bất ngờ hạ giọng khi phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos ngày 21/1, loại trừ khả năng sử dụng vũ lực với Greenland và hủy kế hoạch áp thuế lên các đồng minh châu Âu.
Động thái này giúp Mỹ và châu Âu tránh một cuộc đối đầu trực diện, song cũng phản ánh rõ phong cách quen thuộc của ông Trump: gia tăng sức ép tối đa, rồi điều chỉnh khi nhận thấy nguy cơ tổn thất. Greenland có vị trí chiến lược giữa Bắc Mỹ và châu Âu, đồng thời sở hữu nguồn khoáng sản, đất hiếm quan trọng, khiến hòn đảo trở thành tâm điểm trong tính toán của Washington.
Ý tưởng mua Greenland từng được ông Trump đề cập ở nhiệm kỳ đầu, nhưng chỉ thực sự được đẩy mạnh sau khi ông tái đắc cử, với những tuyên bố và động thái quyết liệt hơn. Điều này làm gia tăng lo ngại trong nội bộ châu Âu về mức độ sẵn sàng gây sức ép của Mỹ, kể cả với đồng minh thân cận.
Khủng hoảng Greenland cho thấy giới hạn của nhượng bộ
Thời gian qua, châu Âu chủ yếu chọn cách tiếp cận mềm mỏng với ông Trump, từ việc tăng chi tiêu quốc phòng theo yêu cầu của NATO đến phản ứng dè dặt trước các biện pháp thuế quan. Chiến lược này giúp duy trì đối thoại và tránh leo thang căng thẳng, đồng thời khiến Mỹ tạm ngừng đe dọa rút khỏi NATO và tiếp tục hỗ trợ Ukraine.
Tuy nhiên, khủng hoảng Greenland cho thấy nhượng bộ đơn thuần không đủ khi các nguyên tắc cốt lõi như chủ quyền lãnh thổ bị thách thức. Lần này, Liên minh châu Âu phát tín hiệu sẵn sàng đáp trả, kể cả khả năng sử dụng các công cụ thương mại mạnh mẽ để gây sức ép ngược trở lại Washington.
Các phân tích chỉ ra rằng ông Trump dù cứng rắn nhưng rất nhạy cảm với những đòn phản công có thể ảnh hưởng đến thị trường, doanh nghiệp Mỹ và triển vọng chính trị trong nước. Điều đó lý giải vì sao chỉ cần EU phát đi cảnh báo cứng rắn, Nhà Trắng đã nhanh chóng điều chỉnh lập trường.
Khủng hoảng Greenland đặt ra bài toán đoàn kết châu Âu
EU sở hữu “cơ chế chống cưỡng ép” (ACI), công cụ thương mại mạnh nhưng chỉ có hiệu lực khi toàn bộ 27 quốc gia thành viên đồng thuận. Tranh luận nội khối gần đây cho thấy đây vẫn là điểm yếu lớn nhất của châu Âu.
Trong khi một số lãnh đạo ủng hộ lập trường cứng rắn để tăng sức răn đe, những người khác lo ngại nguy cơ leo thang căng thẳng với Mỹ. Các chuyên gia cảnh báo rằng việc liên tục nhắc đến ACI nhưng không sẵn sàng kích hoạt sẽ làm xói mòn uy tín của chính công cụ này.
Việc ông Trump dịu giọng được xem là tín hiệu tích cực, nhưng không đồng nghĩa tham vọng với Greenland đã chấm dứt. Bài học rút ra là châu Âu cần giữ vững nguyên tắc về chủ quyền, đồng thời củng cố sự thống nhất nội khối nếu muốn ứng phó hiệu quả và lâu dài với một nước Mỹ dưới thời ông Trump.
Theo: Báo VnExpress
