Các nhà khoa học ghi nhận sự gia tăng hiếm thấy của hội chứng tự miễn liên quan đến tự kháng thể MDA5, trùng thời điểm các làn sóng Covid-19.
- “Sông sôi” ở Amazon – Dòng nước nóng đến 96°C giữa rừng rậm và bí ẩn chưa có lời giải cuối cùng
- Bẫy muỗi ngăn sốt xuất huyết: Doanh nhân chi 2 tỷ tặng 1.000 sản phẩm
- Trâu kẹt trên mái nhà gây xúc động
Hội chứng tự miễn hiếm gặp và mối liên hệ làn sóng Covid-19
Một nhóm nghiên cứu tại Đại học Leeds và Đại học UC San Diego mới công bố phát hiện quan trọng trên tạp chí eBioMedicine, mô tả sự gia tăng bất thường của hội chứng tự miễn hiếm gặp đi kèm tổn thương phổi nặng. Tình trạng này liên quan đến tự kháng thể kháng MDA5, vốn thường xuất hiện nhiều hơn ở các quốc gia châu Á nhưng lại bùng lên ở nhóm bệnh nhân da trắng tại Yorkshire, Anh Quốc, trong giai đoạn 2020-2022.
Các nhà khoa học gọi hội chứng mới bằng thuật ngữ MIP-C (MDA5 autoimmunity and Interstitial Pneumonitis Contemporaneous with the Covid-19 pandemic), nhấn mạnh tính chất đặc thù khi sự gia tăng ca bệnh trùng khớp với những đợt bùng phát Covid-19 trong cộng đồng.
Trong 60 trường hợp được ghi nhận, đã có 25 bệnh nhân tiến triển thành tổn thương phổi mô kẽ – một dạng biến chứng nguy hiểm có thể dẫn đến xơ hóa phổi và giảm nghiêm trọng chức năng hô hấp. Đáng chú ý, 8 người trong số đó tử vong. Đây là tỷ lệ cao đối với một bệnh vốn được coi là hiếm gặp.
Cơ chế tác động phổi trong hội chứng tự miễn
MDA5 là một protein cảm nhận RNA quan trọng trong hệ miễn dịch bẩm sinh, giúp cơ thể nhận diện virus. Khi cơ thể tạo ra tự kháng thể chống lại MDA5, sự nhầm lẫn miễn dịch khiến mô phổi trở thành mục tiêu tấn công.
Kết quả phân tích cho thấy bệnh nhân MIP-C có nồng độ interleukin-15 (IL-15) tăng cao bất thường. IL-15 là cytokine gây viêm mạnh, có khả năng thúc đẩy hiện tượng kiệt quệ tế bào miễn dịch và góp phần hình thành kiểu hình viêm thường thấy ở những trường hợp xơ phổi tiến triển. Cơ chế này giúp lý giải tại sao nhiều bệnh nhân diễn tiến nặng nhanh, song nhóm nghiên cứu cho biết vẫn cần bằng chứng bổ sung để xác định vai trò chính xác của IL-15.
Bất ngờ hơn, chỉ có 8/60 ca bệnh từng xét nghiệm dương tính với SARS-CoV-2. Điều này làm dấy lên giả thuyết rằng nhiễm Covid-19 không triệu chứng hoặc triệu chứng nhẹ có thể kích hoạt phản ứng tự miễn ở những người có cơ địa nhạy cảm mà không được phát hiện kịp thời.
Hội chứng tự miễn hiếm gặp và các yếu tố cần giám sát
Sự trùng khớp về thời gian giữa số ca MDA5 tăng và các đợt dịch Covid-19, cũng như giai đoạn tiêm chủng rộng rãi, khiến giới nghiên cứu lưu ý các yếu tố dịch tễ, song họ nhấn mạnh chưa có cơ sở xác định quan hệ nhân quả. Cần các nghiên cứu quy mô lớn hơn để làm rõ mối liên hệ giữa phơi nhiễm virus, tiêm chủng và sự xuất hiện tự kháng thể.
Một số quốc gia khác cũng ghi nhận các ca bệnh mang đặc điểm tương tự, cho thấy hội chứng này có thể không chỉ giới hạn ở Yorkshire. Điều này thúc đẩy đề xuất tăng cường giám sát chủ động các rối loạn miễn dịch hậu Covid-19.
Các chuyên gia khuyến nghị bác sĩ chú ý đến những triệu chứng như phát ban đặc trưng, yếu cơ, ho kéo dài hoặc khó thở tiến triển. Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời có thể làm chậm tổn thương phổi, cải thiện tiên lượng cho bệnh nhân.
Theo: Dân Trí
