Hạ đường huyết là tình trạng nguy hiểm thường gặp ở người cao tuổi mắc tiểu đường, đặc biệt khi sử dụng insulin hoặc thuốc kiểm soát đường huyết. Nhận biết sớm các triệu chứng và xử trí kịp thời có thể giúp hạn chế biến chứng nghiêm trọng.
- Trách nhiệm ở đâu khi rau phun thuốc, thịt bẩn vẫn ra thị trường?
- Bắt giữ hai đối tượng vụ ẩu đả khiến một người tử vong ở TP.HCM
- Những khẩu súng đồ chơi không nhãn mác ở chợ Vinh
Theo Hiệp hội Tiểu đường Mỹ (ADA), hạ đường huyết xảy ra khi chỉ số đường huyết giảm xuống dưới 70 mg/dL (3,9 mmol/L). Tình trạng này thường xuất hiện ở người mắc tiểu đường đang điều trị bằng insulin hoặc một số loại thuốc làm giảm đường huyết.
Ở người cao tuổi, nguy cơ hạ đường huyết có thể tăng do ăn uống không đều đặn, bỏ bữa, chức năng thận suy giảm hoặc sử dụng thuốc không đúng liều. Đặc biệt, một số người có thể không nhận biết rõ những dấu hiệu cảnh báo ban đầu.
Các triệu chứng phổ biến gồm run tay, vã mồ hôi lạnh, tim đập nhanh, cảm giác đói, mệt mỏi và chóng mặt. Khi đường huyết tiếp tục giảm, người bệnh có thể đau đầu, nói khó, lú lẫn, co giật, thậm chí mất ý thức. Vì vậy, người thân cần chú ý những thay đổi bất thường về thể trạng và hành vi của người cao tuổi mắc tiểu đường để kịp thời hỗ trợ.
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), nếu người bệnh còn tỉnh và có thể nuốt an toàn, gia đình có thể áp dụng quy tắc 15 – 15 để xử trí hạ đường huyết. Cụ thể, cho người bệnh bổ sung 15 g carbohydrate hấp thu nhanh, chẳng hạn khoảng 120 ml nước trái cây, nửa cốc nước ngọt có đường hoặc một thìa canh đường hòa tan trong nước.
Sau 15 phút, kiểm tra lại đường huyết. Nếu chỉ số vẫn dưới 70 mg/dL, tiếp tục bổ sung 15 g carbohydrate hấp thu nhanh và đo lại sau 15 phút. Khi đường huyết đã trở về mức an toàn, nếu chưa đến bữa ăn chính, người bệnh nên ăn thêm bữa phụ có carbohydrate và protein. Một lựa chọn phù hợp là bánh mì ăn cùng một ít phô mai, giúp hạn chế nguy cơ đường huyết tiếp tục giảm.
Người nhà cần lưu ý, nếu người bệnh bất tỉnh, co giật hoặc không thể nuốt an toàn, tuyệt đối không cho ăn uống vì có nguy cơ sặc. Cần gọi cấp cứu ngay và sử dụng glucagon nếu có sẵn, đồng thời thực hiện theo hướng dẫn y tế.
Nghĩa Nguyễn (tổng hợp)
